Harf-i Tarif: el-, es-, et-... Neden Farklı Okunur?

Arapça'da 'el-' takısı (harf-i tarif) bazı harflerin önünde değişir. Bu derste neden değiştiğini ve hangi harflerde değiştiğini öğreneceksin.

10-15 dakikaÖn koşul: Elif Ba harflerini tanıyor olmakTeste Başla

Harf-i Tarif Nedir?

Arapça'da 'el-' (ال) takısı İngilizcedeki 'the' gibi belirlilik kazandırır. Bunu her gün duyarsın: Er-Rahman, Es-Selam, El-Melik... Ama neden bazen 'el-', bazen 'er-', bazen 'es-' olur? İşte sırrı çok basit.

Er-Rahman ✓

El-Rahman ✗

'Ra' harfi şemsiye harf olduğu için 'l' sesi 'r'ye dönüşür.

Temel Kural: Dilin Nereye Değiyor?

Kural aslında çok pratik. O harfi tek başına telaffuz ederken dilin damağına (üst damak ve diş etine) değiyorsa o harf ŞEMSİYE'dir — takı asimile olur. Değmiyorsa KAMERİYE'dir — takı olduğu gibi kalır.

Hafıza İpucu

Şemsiye = Güneş (şems). Güneş gibi parlak, dil çıkıyor öne. Kameriye = Ay (kamer). Ay gibi sessiz, dil geride kalıyor.

el + ش (şin) → eş-şin | el + ب (ba) → el-bau

14 Şemsiye Harf

'el-' takısındaki 'l' bu harflere dönüşür

Taت
et-tau
Seث
es-seu
Dalد
ed-dalu
Zelذ
ez-zelu
Raر
er-rau
Er-Rahman, Er-Rahim, Er-Rezzak
Zayز
ez-zayu
Sinس
es-sinu
Es-Selam, Es-Semi'
Şinش
eş-şinu
Eş-Şekur
Sadص
es-sadu
Es-Samed
Dadض
ed-dadu
Tıط
et-tau
Zıظ
ez-zau
Lamل
el-lamu
Nunن
en-nunu

14 Kameriye Harf

'el-' takısı olduğu gibi kalır

Elifا
el-elifu
Baب
el-bau
Cimج
el-cimu
Haح
el-hau
Hıخ
el-hau
Aynع
el-aynu
El-Aziz, El-Alim, El-Afuvv
Ğaynغ
el-ğaynu
El-Ğaffar, El-Ğaniyy
Feف
el-fau
El-Fettah
Kafق
el-kafu
El-Kahhar, El-Kaviyy, El-Kadir
Kefك
el-kafu
El-Kerim
Mimم
el-mimu
El-Melik, El-Mu'min, El-Müheymin
Heه
el-hau
El-Hadi
Vavو
el-vavu
El-Vedud, El-Veli
Yaي
el-yau

Esmaül Hüsna'dan Tanıdık Örnekler

Her gün duyduğun isimlerde bu kuralı fark et

Er-RahmanÇok merhametli
الرَّحْمَن
ŞemsiyeRa şemsiye harf, 'l' sesi 'r'ye dönüşür → er-rahman
Er-RahimÇok bağışlayıcı
الرَّحِيم
ŞemsiyeRa şemsiye harf → er-rahim
El-MelikHükümdar
الْمَلِك
KameriyeMim kameriye harf, 'el-' olduğu gibi kalır → el-melik
Es-SelamEsenlik veren
السَّلَام
ŞemsiyeSin şemsiye harf → es-selam
El-AzizGüçlü, üstün
الْعَزِيز
KameriyeAyn kameriye harf → el-aziz
En-NurNur, ışık
النُّور
ŞemsiyeNun şemsiye harf → en-nur
El-KerimCömert
الْكَرِيم
KameriyeKef kameriye harf → el-kerim
Eş-ŞekurŞükrü kabul eden
الشَّكُور
ŞemsiyeŞin şemsiye harf → eş-şekur

Ezanda da Var!

Ezanda duyduğun 'Allahu Ekber' ifadesinde de aynı kural işler. 'Allahu' kelimesinin başındaki 'el-' + lam (ل) → el-lahu → Allah. Lam şemsiye harf olduğu için 'l' sesi güçlenir (şedde). Bu yüzden 'Allah' derken 'l' harfi vurgulu okunur.

Bu aynı zamanda tecvidin 'lam-ı şemsiye / lam-ı kameriye' konusudur.

Tecvidle Bağlantısı

Bu kural tecvid ilminde 'idğam' (harfin birbirine girmesi) olarak geçer. Şemsiye harflerde 'l' sesi bir sonraki harfe idğam olur — yani kaybolur ve o harf şeddeli okunur. Kuran okurken bu şeddeleri göreceksin.

Mushaf'ta şemsiye harfin üzerinde شَّ gibi şedde (ّ) işareti görürsün.

Peki Sen Bilebilir misin?

0 / 25 yanıtlandı0 doğru

1.Sin (س)

2.Fe (ف)

3.Dal (د)

4.Vav (و)

5.Nun (ن)

6.Ha (ح)

7.Ra (ر)

8.Kaf (ق)

9.Şin (ش)

10.Mim (م)

11.Sad (ص)

12.Ğayn (غ)

13.Zel (ذ)

14.Vav (و)

15.Ta (ت)

16.Cim (ج)

17.Nun (ن)

18.He (ه)

19.Dal (د)

20.Ayn (ع)

21.Sin (س)

22.Kaf (ق)

23.Zay (ز)

24.Mim (م)

25.Ta (ط)

Özet: Aklında Kalsın

Arapça'da 'el-' takısı belirlilik kazandırır
14 şemsiye harfte 'l' sesi o harfe dönüşür (er-, es-, en-...)
14 kameriye harfte 'el-' olduğu gibi kalır
Pratik kural: dilin damağa değiyorsa şemsiye
Esmaül Hüsna'da, ezanda, Kuran'da hep bu kural geçerli
Tecvid'de buna 'lam-ı şemsiye / lam-ı kameriye' denir